Một bước tiến gần đây của liệu pháp ánh sáng đỏ trong nhãn khoa là ứng dụng trong kiểm soát cận thị. Cận thị đang trở thành vấn đề phổ biến trên toàn cầu ở trẻ em và thanh thiếu niên. Các phương pháp hiện tại như kính chức năng, kính áp tròng hoặc thuốc nhỏ mắt (atropine) được sử dụng để làm chậm tiến triển. Gần đây, liệu pháp ánh sáng đỏ cường độ thấp lặp lại (RLRL) đang nổi lên như một lựa chọn bổ sung. Ý tưởng này bắt nguồn từ điều trị nhược thị, khi các bác sĩ tại Trung Quốc ghi nhận hiện tượng giảm chiều dài trục nhãn cầu ở một số trẻ cận thị được chiếu ánh sáng đỏ [5].
Từ đó, nhiều nghiên cứu đã được triển khai nhằm đánh giá vai trò của ánh sáng đỏ trong kiểm soát tiến triển cận thị. Trong khoảng một thập kỷ qua, đặc biệt tại Trung Quốc – nơi tỷ lệ cận thị rất cao – các thiết bị chiếu ánh sáng đỏ được sử dụng với phác đồ phổ biến: 2 lần/ngày, mỗi lần 3 phút, cách nhau ít nhất 4 giờ. Trẻ chỉ cần ngồi trước thiết bị với mắt mở (đeo kính thông thường) trong quá trình điều trị.
Các thử nghiệm lâm sàng quy mô lớn cho thấy kết quả tích cực. Trong một nghiên cứu ngẫu nhiên kéo dài 12 tháng trên 264 trẻ, nhóm được chiếu ánh sáng đỏ hai lần mỗi ngày có mức tăng chiều dài trục nhãn cầu thấp hơn đáng kể (giảm trung bình khoảng 0,26 mm), tương đương làm chậm tiến triển cận thị trên 50% [19,20]. Đáng chú ý, một số trẻ còn ghi nhận giảm nhẹ chiều dài trục trong thời gian điều trị, cho thấy khả năng đảo chiều một phần quá trình kéo dài nhãn cầu – điều hiếm thấy với các phương pháp trước đây [19,21].
Các nghiên cứu khác cũng ghi nhận ánh sáng đỏ có thể làm tăng tạm thời độ dày hắc mạc và điều chỉnh các tín hiệu sinh học liên quan đến sự kéo dài nhãn cầu [22,23]. Nhờ đó, liệu pháp này đang được ứng dụng ngày càng nhiều tại các quốc gia châu Á và bắt đầu mở rộng ra toàn cầu. Một số phòng khám nhãn nhi tại Trung Quốc, Singapore và các nước khác đã đưa RLRL vào chương trình kiểm soát cận thị, kết hợp với các biện pháp như tăng thời gian ngoài trời hoặc điều trị khác. Thiết bị Eyerising đã được cấp phép tại nhiều thị trường như Úc, New Zealand, Anh và châu Âu, cho thấy sự quan tâm ngày càng tăng trên toàn cầu.
Các nghiên cứu hiện tại chưa ghi nhận tác dụng phụ nghiêm trọng, do ánh sáng sử dụng ở cường độ thấp và không gây tổn thương võng mạc. Tuy nhiên, các chuyên gia vẫn khuyến cáo cần theo dõi thêm về hiệu quả lâu dài và sử dụng dưới hướng dẫn của nhân viên y tế. Liệu pháp ánh sáng đỏ hiện đang được xem xét cùng với các phương pháp kiểm soát cận thị đã được thiết lập, và các nghiên cứu tiếp tục đánh giá khả năng kết hợp với các liệu pháp như atropine liều thấp. Nếu các bằng chứng tiếp tục được củng cố, đây có thể trở thành một phương pháp điều trị tại nhà trong tương lai nhằm hỗ trợ kiểm soát cận thị ở trẻ em.
